एन,एन-डायमिथाइल-पी-फेनिलेनेडायमाइन डायहायड्रोक्लोराइड सीएएस:५३६-४६-९

एन,एन-डायमिथाइल-पी-फेनिलीनडायअमाइन डायहायड्रोक्लोराइड, ज्याला DMPD असेही ओळखले जाते, हे एक सेंद्रिय संयुग आहे जे विविध उपयोगांमध्ये सामान्यतः रिड्यूसिंग एजंट आणि अँटिऑक्सिडंट म्हणून वापरले जाते. ही एक पांढरी ते फिकट पांढरी स्फटिकमय पावडर असून तिचे आण्विक सूत्र C8H14N2·2HCl आहे.

एन,एन-डायमिथाइल-पी-फेनिलीनडायअमाइन डायहायड्रोक्लोराइडचा मुख्य परिणाम म्हणजे एक शक्तिशाली क्षपणकारक म्हणून काम करण्याची त्याची क्षमता. ते इतर रेणूंना इलेक्ट्रॉन दान करू शकते, ज्यामुळे त्यांचे क्षपण होते आणि ऑक्सिडेशन अभिक्रिया रोखल्या जातात किंवा मंदावल्या जातात. या गुणधर्मामुळे, ऑक्सिडेशनला सहज बळी पडणाऱ्या पदार्थांचे आणि सामग्रीचे विघटन रोखण्यासाठी ते प्रभावी ठरते.

एन,एन-डायमिथाइल-पी-फेनिलेनेडायमाइन डायहायड्रोक्लोराइडचा एक मुख्य उपयोग रबर उद्योगात अँटिऑक्सिडंट म्हणून होतो. याचा वापर सामान्यतः टायर, कन्व्हेयर बेल्ट आणि सील यांसारख्या रबर उत्पादनांच्या निर्मितीमध्ये केला जातो. रबराचे ऑक्सिडेशन रोखून, ते या सामग्रीचा टिकाऊपणा आणि आयुर्मान वाढवण्यास मदत करते.

एन,एन-डायमिथाइल-पी-फेनिलीनडायअमाइन डायहायड्रोक्लोराइडचा आणखी एक उपयोग केसांच्या रंगांच्या निर्मितीमध्ये होतो. हे रंगद्रव्यांच्या पूर्वसूचकांची (dye precursors) ऑक्सिजनसोबत होणारी अभिक्रिया सुलभ करून रंग विकासक (color developer) म्हणून काम करते, ज्यामुळे केसांच्या तंतूंना चिकटणारे रंगद्रव्ये (color pigments) तयार होतात. हे संयुग विशेषतः कायमस्वरूपी केसांच्या रंगांमध्ये (permanent hair dyes) उपयुक्त आहे, कारण ते चमकदार आणि दीर्घकाळ टिकणारे रंग देण्यास सक्षम आहे.

याव्यतिरिक्त, N,N-डायमिथाइल-पी-फेनिलीनडायअमाइन डायहायड्रोक्लोराइडचा वापर कधीकधी सेंद्रिय संश्लेषणात क्षपणकारक म्हणून केला जातो. कार्यात्मक गटांच्या क्षपणाचा समावेश असलेल्या विविध रासायनिक अभिक्रियांमध्ये याचा उपयोग केला जाऊ शकतो.